Body negativity: is Barbie hier de oorzaak van?

Wat hebben Barbie, Fat Ruby, curvy supermodel en Size Zero Tolerance met elkaar te maken? Als ik de verhalen mag geloven is Barbie verantwoordelijk geweest voor vele eetstoornissen en ons huidig schoonheidsideaal. Men beweert zelfs dat Barbie de oorzaak is van Body negativity.

Body negativity?

Er zijn genoeg mannen, vrouwen, schilders en fotografen die van curvy supermodels houden. Toch zijn er ook mensen die walgen van vrouwen die niet voldoen aan size zero.

Waar komt deze body negativity vandaan? Wat is de reden dat curvy modellen als abnormaal en ongezond worden gezien?

Wat maakt dat het Westerse schoonheidsideaal als de norm wordt gezien?

“Je bent pas mooi als je slank bent”

Om hier antwoord op te kunnen geven is het belangrijk om te achterhalen wat de definitie van “normaal” is. Volgens onderzoekers werd/wordt het figuur van Barbie onbewust als ‘normaal’ beschouwd in de Westerse maatschappij.

De allereerste Barbie reclame uit 1959 is illustreert dit perfect:

Als je naar de reclame luistert hoor je het volgende:

Barbie’s small and so petite, her clothes and figure look so neat… Some day I’m gonna be exactly like you. Till then I know just what I’ll do. ‘ll make believe I’m you.”

Volgens berichten zou deze reclame destijds vele jonge meisjes onbewust aanzetten tot overmatig diëten om net zo’n ‘perfect’ lichaam als Barbie te krijgen. Het gevolg: 150.000.000 eetstoornissen.

Barbie oorzaak body negativity?

Geheel in trend kreeg Barbie in 1963 ook last van een eetstoornis. Als je toen in Amerika een Slumber Party Barbie kocht kreeg je er een weegschaal en begeleidend dieetboekje bij.

Het dieetboekje had de titel ‘how to Lose weight’. Het enige advies dat in het boekje stond was simpel doch duidelijk: “don’t eat.”

In de jaren erna zijn er vele discussie ontstaan over de onnatuurlijke lichaamsproporties van lil’ miss B. Ze zou immers het schoonheidsideaal van vele jonge meisjes onbewust negatief beïnvloeden. Ze zou body negativity stimuleren.

“Dit slaat nergens op!”

Is dit daadwerkelijk zo? Ik kan mij niet herinneren dat ik in de tijd dat ik met Barbie speelde, bewust heb stil gestaan bij het figuur van de beroemde Mattel telg. Ik dacht aanvankelijk dat zij meer invloed had uitgeoefend op mijn gevoel voor stijl en carrièrewensen, dan op mijn lichaamsgewicht.

Anderen lazen ook: 7 Plus size kleding shops waar je als vrouw met curves graag wilt shoppen

“Normaal figuur”

Toen ik echter stil stond bij wat ik van Barbie’s figuur vond was mijn 1e antwoord: “ze heeft een normaal figuur.” Onbewust bleek ik Barbie’s figuur normaal te vinden.

Behalve dat het een Westerse norm is, is het lange tijd ook mijn norm geweest. Zo ben ik vanaf mijn pubertijd ook vaak op dieet geweest.

Ook dat was (helaas) normaal. Plus size vrouwen waren destijds niet mijn norm.

Zelfbeeld & eigenwaarde

Gelukkig startte The Body Shop in 1997 de Ruby campagne om het eenzijdige gangbare schoonheidsideaal in de Westerse samenleving ter discussie te stellen. Ruby, een zogenaamde curvy Barbie, werd gecreëerd om het zelfbeeld en gevoel van zelfrespect bij vrouwen te verhogen.

Ook had de campagne als doel body negativity en ernstige eetstoornissen als anorexia tegen te gaan.

Vrouwen met eetstoornis in Nederland 

De Ruby campagne ontstond door de uitkomst van een onderzoek gedaan door The Body Shop in 1995. Het bleek dat Nederland toen circa 30.000 vrouwen telde tussen de 15 en 29 jaar, die last hadden van een ernstige eetstoornis.

70% van de vrouwen voelde zich depressief, schuldig en beschaamd na 3 minuten naar foto’s van modellen in tijdschriften gekeken te hebben. De modellen wogen twintig jaar geleden ongeveer 8% minder en inmiddels 23% minder dan de gemiddelde vrouw.”

(bron: “Mollige Ruby gaat voorop in strijd voor gelijkheid”, Reint Gaastr, Trouw, 4 oktober 1997).

Anderen lazen ook: Ben jij ook onzeker over je uiterlijk?

Benelux’ Next Top Model onder vuur

Naar aanleiding van een opkomende fascinatie voor curvy modellen, schreef Wendy van Poorten, studente van de master opleiding Media en Journalistiek aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam, een scriptie over de Size Zero tolerance in Nederland in 2010.

Aanleiding voor het schrijven van deze scriptie waren onder andere:

• het neutrale standpunt van De Reclame Code Commissie in 2009 ten aanzien van klachten over gephotoshopte vrouwenlichamen in advertenties van het lingeriemerk Sapph.

• Een opmerking van jurylid Sebastiaan van Schaik in Benelux’ Next Top Model. Hij gaf toen aan dat bepaalde deelneemsters meer succes zouden boeken als plus size model. Zijn reactie ontlokte veel kritiek omdat veel kijkers de betreffende deelnemers absoluut niet als curvy model zouden bestempelen.

Plus size vrouwen & het schoonheidsideaal

Ondanks dat we tot op heden worden doodgegooid met advertenties waarin modellen vaak size zero hebben, ontstaan er de laatste tijd steeds meer tegengeluiden. Ook zijn er meer curvy supermodels te zien zoals Ashley Graham en Danielle van Grondelle.

Toch blijven veel vrouwen herhaaldelijk diëten om te voldoen aan het overheersende schoonheidsideaal.

Neem vooral de moeite om deze aflevering “Barbie krijgt heupen” te bekijken. Dit is naar aanleiding van een curvy Barbie die in 2016 op de markt is gebracht.

Plus size model Danielle van Grondelle geeft haar mening en vertelt hoe zij uiteindelijk plus size model is geworden:

Tenenkrommend

Ik vind het de moeite waard om te bekijken, omdat er naar mijn mening een aantal interessante punten worden aangekaart (waaronder af en toe tenenkrommende voorbeelden, als je het mij vraagt).

Vind je dat plus size vrouwen en modellen meer zichtbaar moeten zijn of juist niet?

Anderen lazen ook

• 7 Plus size kleding shops waar je als vrouw met curves graag wilt shoppen
• Ben jij ook onzeker over je uiterlijk?
• Depressieve gevoelens & 140 kilo overgewicht: zo ziet Chantelle er nu uit
• In 7 stappen financiële vooruitgang & betere carrière dankzij Barbie
• Waarom gaan zwarte mannen vreemd & zijn er zoveel alleenstaande moeders?